Sense artikel - OIP Sensor Systems
Geen groei zonder continuďteit en kwaliteit
OIP Sensor Systems in Oudenaarde houdt zich bezig met het ontwerp, de ontwikkeling, de productie en de verkoop van opto-elektronische instrumenten voor de ruimtevaart en voor een breed assortiment van security- en defensietoepassingen. In 2008 had het bedrijf dringend behoefte aan een production manager die op korte termijn 23 mensen moest aansturen.
OIP Sensor Systems is een buitenbeentje onder de Belgische bedrijven?
Marc Allegaert: Inderdaad. We zijn hier het enige bedrijf dat opto-elektronische instrumenten voor security- en defensietoepassingen assembleert. OIP werd opgericht in 1919, op verzoek van de Belgische overheid. Tot 1914 kwamen optische instrumenten voor het leger uit Duitsland. Na de Eerste Wereldoorlog was dat niet meer mogelijk. OIP stond voor Optique et Instruments de Précision. We begonnen, eerst in Gent, met de productie van verrekijkers. Later volgden microscopen en camera’s. We waren de eersten in Europa om een laser te bouwen. In 1988 werden we een dochter van Delft Instruments, in 2003 werd het beursgenoteerde Elbit Systems ons moederbedrijf. Dat bedrijf realiseert een groepsomzet van 2,8 miljard dollar en heeft in totaal 11.000 mensen in dienst.
Voor welke klanten zijn jullie anno 2010 actief?
Marc Allegaert: De meeste van onze producten hebben met ‘observatie’ te maken en onze klanten bevinden zich in de domeinen defensie, security en ruimtevaart. Voor de ruimtevaart maken we geen satellieten, wel observatie-instrumenten en sinds kort verzorgen we ook de integratie daarvan in satellieten. Bij security gaat het niet om huis- en tuinbeveiliging, maar om observatie-instrumenten voor bijvoorbeeld grenscontroles en lucht- en zeehavenbeveiliging. Bij defensie gaat het om producten als nachtkijkers en warmtebeeldcamera’s, en eigenlijk alles wat alweer met observatie te maken heeft, tot headup displays voor vliegtuigen en helikopters toe.
Wat is jullie marktpositie?
Marc Allegaert: We zitten in een projectenbusiness. We maken producten op bestelling, geen recurrente producten, en zijn dus afhankelijk van de vraag. En die neemt toe. In 2008 verhoogden we onze omzet van 17 naar 40 miljoen euro omzet. Dat werd 52 miljoen in 2009 en in 2010 zal die omzet ongeveer stabiel blijven. In 2011 mikken we in ons strategisch plan op een nieuwe groeistoot, via autonome groei en via acquisities. Met dank aan ons moederbedrijf. Het is prettig als je zo’n sterke groep achter je hebt staan. Sinds de overname door Elbit Systems is onze marktpositie sterk verbeterd. Ons moederbedrijf deed ons meespelen op de wereldmarkt. We exporteren intussen naar landen in Zuid-Amerika, Noord-Afrika, Oost-Europa en het Midden- en Verre Oosten.
Hoe belangrijk is innovatie voor OIP Sensor Systems?
Marc Allegaert: We hebben ongeveer 100 medewerkers, van wie 80 procent hooggeschoolden. Onze engineering-afdeling telt ongeveer 30 medewerkers, vertelt dat genoeg? We hebben een afdeling marketing & sales, een afdeling operations met ondersteunende diensten en er is de overhead. Onze engineering-afdeling bestaat op zijn beurt uit 3 disciplines: elektronica, optica en mechanic design. We ontwikkelen eigen producten en voeren ook betaalde engineeringopdrachten uit, vooral voor de ruimtevaart. Innovatie is ontzettend belangrijk voor een bedrijf als het onze. Onze klanten vragen voortdurend dat onze producten kleiner, beter, lichter en goedkoper worden. De kwaliteitsborging blijft nochtans essentieel: de producten moeten 15 tot 20 jaar meegaan en dat vereist een enorme kwaliteitscontrole. Uitdagingen zijn er genoeg. Op dit moment zijn we bezig met ILS, integrated logistics support. Dat programma houdt de veroudering van producten bij en berekent wat het onderhoud zal kosten, zodat de klant vooraf weet waar hij aan toe is.
Vinden jullie voldoende hooggeschoolde medewerkers voor dat hoogtechnologische werk?
Marc Allegaert: Het komt erop aan de betere ingenieurs te vinden. De voorbije 4 jaar is er 50 man bijgekomen, terwijl er 15 met pensioen gingen. De tijd dat we die ingenieurs enkel in eigen land vonden, is voorbij. Hier lopen ook Britse en Franse ingenieurs rond. Tel daar enkele Israëlische expats bij en je hebt een multinationale werkplek. Dat vergt inspanningen op het vlak van de human resources. Je moet rekening houden met al die nationaliteiten, ook al is de taal op de werkvloer doorgaans het Engels. Gelukkig hebben we sinds een jaar of twee een voltijdse HR Manager. Wat de bijscholing betreft, gaat het om algemene externe opleidingen, zoals time management, of gespecialiseerde opleidingen in het buitenland, zeker als het om optica of mechanica gaat.
In 2008 zochten jullie een Interim Production Manager. Waarom een extern iemand?
Marc Allegaert: Dat had met onze snelle groei te maken. We moesten met een nieuwe productielijn beginnen en een technologietransfer doorvoeren. Onze Production Manager was daar de geknipte figuur voor. We hadden iemand van buitenaf kunnen vragen om die nieuwe lijn voor zijn rekening te nemen, maar die zou de producten zelf niet kennen. We kozen er dus voor om zijn bestaande taken tijdelijk te laten overnemen door iemand van buiten. Door die snelle groei hebben we veel jonge mensen in huis en er stond niemand klaar om die verantwoordelijkheid op zich te nemen.
Hoe kwam u bij Essensys terecht?
Marc Allegaert: We hadden geen ervaring met interim management. Ik googelde maar sprak tegelijk mijn netwerk aan. Zo kwam ik bij Marc Crombez en Essensys terecht. De selectie was klassiek: een intakegesprek om het juiste profiel te bepalen, na een tiental dagen stelde Essensys enkele kandidaten voor, waarna we een paar gesprekken hadden. En dan kies je, op basis van je buikgevoel en het vertrouwen dat je aan Essensys geeft. Essensys volgde de voortgang erg goed en transparant op. Het maandelijks voortgangsgesprek gebeurde in aanwezigheid van de Production Manager. Ik heb daar zelf veel uit geleerd, want als Chief Financial Officer sta ik niet elke dag op de werkvloer.
Waaruit bestond de taak van de Interim Production Manager?
Marc Allegaert: Hij leidde een team van 23 medewerkers. De Interim Production Manager moest de continuďteit op zich nemen en moest nagaan of de output tijdig en kwalitatief de deur uitging. Hij kwam nogal sterk over en heeft zich zeer snel geďntegreerd. Hij zette meetings op wanneer nodig en wist snel op de bal te spelen.
Wat waren de kritische succesfactoren voor het welslagen van zijn opdracht?
Marc Allegaert: Dat hij erg hands-on was, om te beginnen. Voor een dergelijke opdracht moet je goed zelfstandig kunnen werken en moet je je verantwoordelijkheid opnemen. Belangrijk is ook dat je de achterban voor je wint en dat je die kan motiveren. De Interim Production Manager kwam niet uit dezelfde sector. Dat is trouwens een beetje moeilijk als je zo een uniek bedrijf als het onze bent. Hij had wel een pak operationele ervaring en die kwam hier goed van pas.
Was het geen vreemde situatie doordat zijn voorganger nog in het bedrijf werkte, zij het met een andere, tijdelijke opdracht?
Marc Allegaert: Niet echt. Onze vaste Production Manager ging volledig op in zijn nieuwe job, in het opzetten van die nieuwe productielijn. Er waren geen fricties tussen die twee. De Interim Production Manager is uiteindelijk bijna twee jaar gebleven. Het contract bepaalde een looptijd van één jaar, met een mogelijkheid tot verlenging. Die kwam er, omdat we intussen ook Enterprise Resource Planning (ERP) wilden implementeren. Na die opdracht heeft onze Production Manager gewoon zijn plaats weer ingenomen. Die overgang is vlot verlopen, ook menselijk.
Welke lessen trok u uit die eerste ervaring met interim management?
Marc Allegaert: Dat het de moeite waarde kan zijn om de oplossingen die de markt aanbiedt, uit te testen. Zeker in een groeicurve – en bij ons kwam daar die nieuwe productielijn bij – moet je als management out of the box durven te denken, je moet nagaan welke oplossingen er voor je probleem bestaan. Je moet niet denken dat je alles zelf kan blijven doen. Op het eerste gezicht is dat niet de goedkoopste oplossing. Maar achteraf bleek het de goede beslissing te zijn geweest.
Voor herhaling vatbaar?
Marc Allegaert: Intussen hebben we, ook via Essensys, een tijdelijk Hoofd Inkoop in huis. Een derde opdracht is net gegeven. Want is het echt duurder? Een dergelijke beslissing kan beter renderen dan snel en lukraak iemand aan te werven. In ons geval zag je dat aan de omzet. De doelstelling werd behaald, want de producten werden tijdig uitgeleverd, zonder dat de kwaliteit daaronder leed. Opdracht volbracht!